Oppepper voor natuur langs Noordelijke Elfsteden Vaarroute
Momenteel wordt gewerkt aan de vaarweg van de Noordelijke Elfsteden Vaarroute. Naast de realisatie van een vaartraject van 35 kilometer, krijgt de natuur een oppepper. Het ecosysteem van de watergangen in een flink deel van Noordwest Fryslân wordt verbeterd door het aanbrengen van ecoduikers en vistrappen, robuuste natuurvriendelijke oevers en plasdraszones. Daarnaast vinden er natuurmaatregelen plaats nabij en in de door Staatsbosbeheer beheerde natuurgebieden langs de Blikfaart (Wiersylster Rak) en de Feinsumer Feart (Wide Mar bij Stiens). Deze worden grotendeels gefinancierd vanuit het Waddenfonds.
Boswachter Jeffrey Huizenga van Staatsbosbeheer: “We hebben nu grote moeite de broedeilanden in de Wide Mar te beschermen. Als de broedeilandjes droogvallen, zijn de eitjes van de Kluut en de Visdief een gemakkelijke prooi voor de vos. Afgelopen zomer gebeurde dit ook, waardoor het broedsucces volledig verloren ging. We zijn blij dat we nu het waterpeil kunnen verhogen én ook de eilanden kunnen ophogen. Weliswaar kunstmatig, maar hard nodig om deze unieke broedplaats van wadvogels te beschermen.”
Goede periode om te werken
Volgens de boswachter
is het een goede periode om de werkzaamheden uit te voeren. “Het werk kon niet
in de nazomer gedaan worden vanwege de belangrijke pleisterfunctie voor de Lepelaar.
Ook moeten we het werk aaneengesloten uitvoeren, zodat de verstoring beperkt
blijft. En je bent erg afhankelijk van het weer; het valt niet mee om de Wide Mar
droog te houden en dat is essentieel voor de uitvoering van het project. Ik heb
daarover overigens niets te klagen; november was uitstekend. In verband met de
vissen letten we ook op de watertemperatuur. Als de winter invalt, kunnen we
niet meer in de watergangen werken.”
Samen met Wetterskip Fryslân is het nieuwe waterpeil van de Wide Mar bepaald. De kades houden het water vast op het gewenste peil en zorgen voor extra berging om de Friese boezem te ontlasten. Hier hebben zowel boeren als natuur voordeel van. Huizenga: “Dankzij het project Noordelijke Elfsteden Vaarroute kan nu ook de inrichting van bestaand Staatsbosbeheergebied uitgevoerd worden. Het leefgebied van vissen, zoals de stekelbaars en bittervoorn, wordt verbeterd. Als straks in februari de eerste lepelaars terugkeren, is het hier ‘tafeltje dekje’.”
Groter natuurgebied
Bij de Blikfaart
en het Wiersylster Rak worden de bestaande losse Staatsbosbeheergebieden
dankzij grondaankopen en herinrichting door het Natuur Plus-project van de Noordelijke
Elfstedenvaarroute en de Provincie Fryslân nu een flink natuurgebied van in
totaal ruim 80 ha. De maatregelen richten zich ook hier op een verhoging van het
waterpeil die de natuur ten goede komt. De nieuwe stuwen worden passeerbaar
voor vissen en de oevers worden afgevlakt en verbreed, zodat er ondiepten
ontstaan. De maatregelen zijn gericht op onder andere vissen, weidevogels en de
Lepelaar kan mee profiteren. De verwachting is dat er geen negatieve effecten
van de extra vaartuigen optreden. Volgens de boswachter zal de natuur zelfs
profiteren. “Ik kan bijna niet wachten tot het voorjaar. Er ontstaat een goed
leefgebied voor de vele weidevogels die de Friese klei rijk is. En iedereen kan
meegenieten, want langs de vaarroute komen vogelkijkschermen.”
Stuurgroep
Noordelijke Elfstedenvaarroute
De
stuurgroep Noordelijke Elfstedenvaarroute bestaat uit de gemeenten het Bildt,
Ferwerderadiel, Leeuwarden, Leeuwarderadeel, Menaldumadeel en
Tytsjerksteradiel, de provincie Fryslân en Wetterskip Fryslân. Het project
Noordelijke Elfstedenvaarroute is onderdeel van Het Friese Merenproject. De
gemeente Leeuwarderadeel treedt namens alle partijen op als opdrachtgevende
partij voor het hele project. Het project wordt mede mogelijk gemaakt door de
Leader+, Westergozone, ILG (Landelijk Gebied), Stadsregio Leeuwarden en het
Waddenfonds.
Klik hier voor meer informatie.
Het Friese Merenproject heeft samen met Staatsbosbeheer, Stichting ‘De Klokkestoel’ uit Loënga en de gemeente Súdwest Fryslân een eerste stap gezet binnen de programmalijn mitigatie, ecologie en duurzaamheid. In het Galgelân wordt komend jaar het waterpeil verhoogd. In een nattere graslandpolder kunnen verschillende plantensoorten groeien. Daarnaast biedt een polder waar ’s winters water in staat (water)vogels voedsel en rustgelegenheid.
Het Galgelân is een polder aan de noordwestkant van het Snitser Mar. De polder valt grotendeels binnen het Natura 2000 gebied Sneekermeer. De natuurverbetering op het Galgelân richt zich op het ‘vernatten’ van de polder. Dat betekent dat greppels breder zijn gemaakt en bestaande slootkanten zijn afgevlakt. Komend voorjaar neemt het Wetterskip een peilbesluit. Hierna kan het waterpeil in de gehele polder worden verhoogd. Zo ontstaat er aan de noordoever van het Snitser mar een gebied van ruim 30 hectare aan bloem- en vogelrijk grasland.
Het Friese Merenproject kent drie programmalijnen. Dit zijn ‘bestedingen aan wal’, ‘grenzeloos varen’ en ‘mitigatie, ecologie en duurzaamheid’. De eerste twee programmalijnen zijn gericht op recreatie en richten mogelijk schade aan de natuur aan. Binnen de programmalijn ‘mitigatie, ecologie en duurzaamheid’ wordt gezocht naar mogelijkheden om dit te verzachten en te compenseren.

